|
[top.htm] |
|
[left.htm] |
Khuddakanikāye Suttanipātapāḷi 5. Pārāyanavaggo Pārāyanatthutigāthā Idamavoca bhagavā magadhesu viharanto pāsāṇake cetiye, paricārakasoḷasānaṃ [paricārakasoḷasannaṃ (syā. ka.)] brāhmaṇānaṃ ajjhiṭṭho puṭṭho puṭṭho pañhaṃ [pañhe (sī. pī.)] byākāsi. Ekamekassa cepi pañhassa atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṃ paṭipajjeyya, gaccheyyeva jarāmaraṇassa pāraṃ. Pāraṅgamanīyā ime dhammāti, tasmā imassa dhammapariyāyassa pārāyananteva [pārāyaṇaṃtveva (sī. aṭṭha.)] adhivacanaṃ. 1130. Ajito tissametteyyo, puṇṇako atha mettagū; Dhotako upasīvo ca, nando ca atha hemako. 1131. Todeyya-kappā dubhayo, jatukaṇṇī ca paṇḍito; Bhadrāvudho udayo ca, posālo cāpi brāhmaṇo; Mogharājā ca medhāvī, piṅgiyo ca mahāisi. 1132. Ete buddhaṃ upāgacchuṃ, sampannacaraṇaṃ isiṃ; Pucchantā nipuṇe pañhe, buddhaseṭṭhaṃ upāgamuṃ. 1133. Tesaṃ buddho pabyākāsi, pañhe puṭṭho yathātathaṃ; Pañhānaṃ veyyākaraṇena, tosesi brāhmaṇe muni. 1134. Te tositā cakkhumatā, buddhenādiccabandhunā; Brahmacariyamacariṃsu, varapaññassa santike. 1135. Ekamekassa pañhassa, yathā buddhena desitaṃ; Tathā yo paṭipajjeyya, gacche pāraṃ apārato. 1136. Apārā pāraṃ gaccheyya, bhāvento maggamuttamaṃ; Maggo so pāraṃ gamanāya, tasmā pārāyanaṃ iti. Pārāyanānugītigāthā 1137. ‘‘Pārāyanamanugāyissaṃ, (iccāyasmā piṅgiyo) Yathāddakkhi tathākkhāsi, vimalo bhūrimedhaso; Nikkāmo nibbano [nibbuto (syā.)] nāgo, kissa hetu musā bhaṇe. 1138. ‘‘Pahīnamalamohassa, mānamakkhappahāyino; Handāhaṃ kittayissāmi, giraṃ vaṇṇūpasañhitaṃ. 1139. ‘‘Tamonudo buddho samantacakkhu, lokantagū sabbabhavātivatto; Anāsavo sabbadukkhapahīno, saccavhayo brahme upāsito me. 1140. ‘‘Dijo yathā kubbanakaṃ pahāya, bahupphalaṃ kānanamāvaseyya; Evaṃ pahaṃ appadasse pahāya, mahodadhiṃ haṃsoriva ajjhapatto. 1141. ‘‘Yeme pubbe viyākaṃsu, huraṃ gotamasāsanā; Iccāsi iti bhavissati; Sabbaṃ taṃ itihitihaṃ, sabbaṃ taṃ takkavaḍḍhanaṃ. 1142. ‘‘Eko tamanudāsino, jutimā so pabhaṅkaro; Gotamo bhūripaññāṇo, gotamo bhūrimedhaso. 1143. ‘‘Yo me dhammamadesesi, sandiṭṭhikamakālikaṃ; Taṇhakkhayamanītikaṃ, yassa natthi upamā kvaci’’. 1144. ‘‘Kiṃnu tamhā vippavasasi, muhuttamapi piṅgiya; Gotamā bhūripaññāṇā, gotamā bhūrimedhasā. 1145. ‘‘Yo te dhammamadesesi, sandiṭṭhikamakālikaṃ; Taṇhakkhayamanītikaṃ, yassa natthi upamā kvaci’’. 1146. ‘‘Nāhaṃ tamhā vippavasāmi, muhuttamapi brāhmaṇa; Gotamā bhūripaññāṇā, gotamā bhūrimedhasā. 1147. ‘‘Yo me dhammamadesesi, sandiṭṭhikamakālikaṃ; Taṇhakkhayamanītikaṃ, yassa natthi upamā kvaci. 1148. ‘‘Passāmi naṃ manasā cakkhunāva, rattindivaṃ brāhmaṇa appamatto; Namassamāno vivasemi rattiṃ, teneva maññāmi avippavāsaṃ. 1149. ‘‘Saddhā ca pīti ca mano sati ca, nāpenti me gotamasāsanamhā; Yaṃ yaṃ disaṃ vajati bhūripañño, sa tena teneva natohamasmi. 1150. ‘‘Jiṇṇassa me dubbalathāmakassa, teneva kāyo na paleti tattha; Saṃkappayantāya [saṃkappayattāya (sī.)] vajāmi niccaṃ, mano hi me brāhmaṇa tena yutto. 1151. ‘‘Paṅke sayāno pariphandamāno, dīpā dīpaṃ upaplaviṃ [upallaviṃ (syā. niddesa)]; Athaddasāsiṃ sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ’’. 1152. ‘‘Yathā ahū vakkali muttasaddho, bhadrāvudho āḷavi gotamo ca; Evameva tvampi pamuñcassu saddhaṃ, Gamissasi tvaṃ piṅgiya maccudheyyassa pāraṃ’’ [maccudheyyapāraṃ (sī.)]. 1153. ‘‘Esa bhiyyo pasīdāmi, sutvāna munino vaco; Vivaṭṭacchado sambuddho, akhilo paṭibhānavā. 1154. ‘‘Adhideve abhiññāya, sabbaṃ vedi varovaraṃ [paro varaṃ (sī. syā.), paro paraṃ (niddesa)]; Pañhānantakaro satthā, kaṅkhīnaṃ paṭijānataṃ. 1155. ‘‘Asaṃhīraṃ asaṅkuppaṃ, yassa natthi upamā kvaci; Addhā gamissāmi na mettha kaṅkhā, evaṃ maṃ dhārehi adhimuttacitta’’nti. Pārāyanavaggo pañcamo niṭṭhito. Suttuddānaṃ – 1. Urago [imā uddānagāthāyo sī. pī. potthakesu na santi] dhaniyopi ca, khaggavisāṇo kasi ca; Cundo bhavo punadeva, vasalo ca karaṇīyañca; Hemavato atha yakkho, vijayasuttaṃ munisuttavaranti. 2. Paṭhamakaṭṭhavaro varavaggo, dvādasasuttadharo suvibhatto; Desito cakkhumatā vimalena, suyyati vaggavaro uragoti. 3. Ratanāmagandho hirimaṅgalanāmo, sucilomakapilo ca brāhmaṇadhammo; Nāvā [nātha (ka.)] kiṃsīlauṭṭhahano ca, rāhulo ca punapi vaṅgīso. 4. Sammāparibbājanīyopi cettha, dhammikasuttavaro suvibhatto; Cuddasasuttadharo dutiyamhi, cūḷakavaggavaroti tamāhu. 5. Pabbajjapadhānasubhāsitanāmo, pūraḷāso punadeva māgho ca; Sabhiyaṃ keṇiyameva sallanāmo, vāseṭṭhavaro kālikopi ca. 6. Nālakasuttavaro suvibhatto, taṃ anupassī tathā punadeva; Dvādasasuttadharo tatiyamhi, suyyati vaggavaro mahānāmo. 7. Kāmaguhaṭṭhakaduṭṭhakanāmā, suddhavaro paramaṭṭhakanāmo; Jarā mettiyavaro suvibhatto, pasūramāgaṇḍiyā purābhedo. 8. Kalahavivādo ubho viyuhā ca, tuvaṭakaattadaṇḍasāriputtā; Soḷasasuttadharo catutthamhi, aṭṭhakavaggavaroti tamāhu. 9. Magadhe janapade ramaṇīye, desavare katapuññanivese; Pāsāṇakacetiyavare suvibhatte, vasi bhagavā gaṇaseṭṭho. 10. Ubhayavāsamāgatiyamhi [ubhayaṃ vā puṇṇasamāgataṃ yamhi (syā.)], dvādasayojaniyā parisāya; Soḷasabrāhmaṇānaṃ kira puṭṭho, pucchāya soḷasapañhakammiyā; Nippakāsayi dhammamadāsi. 11. Atthapakāsakabyañjanapuṇṇaṃ, dhammamadesesi parakhemajaniyaṃ [varaṃ khamanīyaṃ (ka.)]; Lokahitāya jino dvipadaggo, suttavaraṃ bahudhammavicitraṃ; Sabbakilesapamocanahetuṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 12. Byañjanamatthapadaṃ samayuttaṃ [byañjanamatthapadasamayuttaṃ (syā.)], akkharasaññitaopamagāḷhaṃ; Lokavicāraṇañāṇapabhaggaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 13. Rāgamale amalaṃ vimalaggaṃ, dosamale amalaṃ vimalaggaṃ; Mohamale amalaṃ vimalaggaṃ, lokavicāraṇañāṇapabhaggaṃ; Desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 14. Klesamale amalaṃ vimalaggaṃ, duccaritamale amalaṃ vimalaggaṃ; Lokavicāraṇañāṇapabhaggaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 15. Āsavabandhanayogākilesaṃ, nīvaraṇāni ca tīṇi malāni; Tassa kilesapamocanahetuṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 16. Nimmalasabbakilesapanūdaṃ, rāgavirāgamanejamasokaṃ; Santapaṇītasududdasadhammaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 17. Rāgañca dosakamabhañjitasantaṃ [dosañca bhañjitasantaṃ (syā.)], yonicatuggatipañcaviññāṇaṃ; Taṇhāratacchadanatāṇalatāpamokkhaṃ [taṇhātalaratacchedanatāṇapamokkhaṃ (syā.)], desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 18. Gambhīraduddasasaṇhanipuṇaṃ, paṇḍitavedaniyaṃ nipuṇatthaṃ; Lokavicāraṇañāṇapabhaggaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 19. Navaṅgakusumamālagīveyyaṃ, indriyajhānavimokkhavibhattaṃ; Aṭṭhaṅgamaggadharaṃ varayānaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 20. Somupamaṃ vimalaṃ parisuddhaṃ, aṇṇavamūpamaratanasucittaṃ; Pupphasamaṃ ravimūpamatejaṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggo. 21. Khemasivaṃ sukhasītalasantaṃ, maccutatāṇaparaṃ paramatthaṃ; Tassa sunibbutadassanahetuṃ, desayi suttavaraṃ dvipadaggoti. Suttanipātapāḷi niṭṭhitā.
|